Từ xưa đến nay, việc luyện tập thể dục và hoạt động thể chất nói chung luôn được khuyến khích. Một người chăm tập luyện và vận động chắc chắn sẽ có sự khác biệt đáng kể về sức khỏe so với một người ít vận động. Trong bài viết này, Hành trang sức khỏe sẽ cung cấp đến các độc giả những khác biệt đó. Đồng thời, sẽ đưa ra một vài mẹo nhỏ để giúp mọi người coi việc luyện tập trở thành thói quen không thể thiếu mỗi ngày.

Tổng quan về hoạt động thể chất

Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hoạt động thể chất là những chuyển động của cơ thể được tạo ra bởi các cơ xương và cần tiêu hao năng lượng. Hoạt động thể chất bao gồm các vận động bình thường không phải là tập thể dục như làm việc, đi lại, dọn dẹp,… và việc tập thể dục chủ động. Bất cứ hoạt động thể chất nào, từ cường độ vừa phải cho đến cường độ mạnh cũng đều giúp chúng ta cải thiện sức khỏe.

6 lợi ích của việc tập luyện và vận động thể chất

1. Duy trì cân nặng khỏe mạnh

Một trong những lợi ích đầu tiên mà người hay tập luyện có được đó là cân nặng khỏe mạnh. Họ sẽ dễ dàng kiểm soát cân nặng của mình hơn, đảm bảo chỉ số BMI luôn trong ngưỡng đẹp. Nhờ thế, họ cũng ít có nguy cơ bị thừa cân, béo phì hơn so với người ít vận động. Tập luyện kết hợp với chế độ ăn uống hợp lý và chỉ số TDEE có thể giúp duy trì cân nặng, tăng hoặc giảm cân khi cần.

2. Cải thiện sức khỏe tinh thần và chức năng não

Ở những người tập thể dục đều đặn, cơ thể họ sẽ giải phóng các chất hóa học, điều này giúp họ cảm thấy thư giãn hơn, giảm tình trạng căng thẳng, lo âu và giảm nguy cơ mắc trầm cảm. Nhìn chung, tâm trạng họ được cải thiện đáng kể so với những người ít vận động. Nhờ đó mà chất lượng chất ngủ của họ cũng được cải thiện đáng kể.

Sức khỏe tinh thần tốt hơn đồng nghĩa với chức năng não cũng sẽ tốt hơn. Người hay vận động thường duy trì khả năng tư duy, học tập và phán đoán sắc bén. Nếu vẫn giữ thói quen tập thể dục lâu dài, họ vẫn có thể giữ được đầu óc minh mẫn khi về già.

3. Tăng cường xương và cơ bắp

Tập thể dục đều đặn giúp chúng ta có một khung xương chắc khỏe và giúp hạn chế rủi ro giảm mật độ xương khi đã có tuổi. Đồng thời, vận động thể chất cũng giúp giảm đau do viêm khớp.

Không những thế, tập luyện còn giúp người tập tăng cường và duy trì được lượng cơ bắp trong cơ thể. Đặc biệt, với người già, điều này là vô cùng cần thiết vì đây là độ tuổi bắt đầu bị mất cơ. Theo báo Sức khỏe & Đời sống Việt Nam, luyện tập thể dục thường xuyên có thể giúp giảm tình trạng mất cơ khi bạn già đi. Tuy nhiên, người cao tuổi nên tập những bài tập vừa phải, trong sức của bản thân, tránh tập nặng như thanh niên.

4. Giảm nguy cơ mắc bệnh tim

So với những người ít vận động, sức khỏe tim mạch và khả năng lưu thông máu của những người hay vận động thể chất sẽ tốt hơn. Khi lượng máu lưu thông tăng lên từ việc luyện tập, nồng độ oxy trong cơ thể cũng tăng, nguy cơ mắc các bệnh về tim mạch như động mạch vành và đau tim sẽ giảm đi.

Hơn thế, tập thể dục thường xuyên giúp giảm một vài yếu tố gây ra bệnh tim như huyết áp cao, cholesterol, triglyceride. Điều này đồng thời cũng giúp giảm nguy cơ mắc đột quỵ so với người ít tập luyện.

5. Giảm nguy cơ mắc tiểu đường

Tập thể dục giúp người tập giảm và kiểm soát được lượng đường huyết trong máu, làm giảm nguy cơ kháng insulin ở cơ thể. Từ đó giúp giảm nguy cơ mắc tiểu đường loại 2 và các bệnh chuyển hóa.

Với những ai đang mắc tiểu đường hoặc bệnh chuyển hóa, tập thể dục đều đặn có thể kiểm soát được bệnh, giúp duy trì sức khỏe.

6. Tiếp thêm năng lượng cho cơ thể

Theo Medline, khi tập thể dục, tim và phổi sẽ hoạt động tốt hơn, có nghĩa là hoạt động tuần hoàn và hô hấp của cơ thể sẽ cải thiện hơn. Điều này giúp người tập cảm thấy tràn đầy năng lượng trong suốt cả ngày. Một cơ thể luôn trong trạng thái dồi dào năng lượng sẽ giúp chất lượng công việc cũng như học tập được cải thiện đáng kể.

Người Việt Nam cần làm thế nào để vận động nhiều hơn?

Sau đây, Hành trang sức khỏe xin đưa ra một vài gợi ý (được tổng hợp từ các nguồn tham khảo kết hợp kinh nghiệm và kiến thức của tác giả) để các độc giả có thể biến hoạt động thể chất thành một việc làm không thể thiếu trong ngày. Các gợi ý này bao gồm cả hoạt động bình thường và tập luyện thể dục, mục tiêu chung là giúp bạn tăng mức độ vận động của bản thân lên.

Với những người chưa có thói quen luyện tập

• Nếu đến một nơi nào đó có cả thang máy và thang bộ, hãy chọn thang bộ. Ban đầu, nếu chưa quen hoặc chưa đủ khỏe mà số tầng quá nhiều, bạn có thể đi bộ ít tầng trước rồi từ từ tăng số lượng lên, cuối cùng là đi bộ hết các tầng.
• Nếu địa điểm bạn đến không quá xa và không vội gì, hãy chọn đi bộ hoặc đạp xe (nếu có xe đạp) thay vì đi xe máy hoặc ô tô.
• Đối với những ai làm văn phòng ít thời gian tập luyện, mọi người có thể chia nhỏ thời gian tập và xen kẽ vào giữa lúc làm việc. Ví dụ, đặt ra cứ sau khoảng 30-60 phút thì hãy đứng dậy đi lại hoặc vận động nhẹ nhàng khoảng 5-10 phút. Nhiều lần 5-10 phút như vậy trong suốt cả một ngày là đã được khoảng 30 phút luyện tập rồi.
• Với những ai thích giao lưu, các bạn có thể chọn đăng ký tham gia các lớp học hoặc các hoạt động liên quan đến tập luyện như nhảy, thể dục nhịp điệu, tập võ, dân vũ,… Điều này vừa giúp tăng cường sức khỏe vừa giúp tăng kết nối xã hội.
• Với những người cảm thấy thoải mái khi ở một mình hoặc không có quá nhiều thời gian để tham gia các hoạt động ngoại khóa, các bạn có thể tự tập luyện tại chỗ hoặc chọn một góc trống ở công viên để tập. Chỉ cần một vài bài tập như chống đẩy, bật nhảy,… và một không gian đủ rộng cho 1 người tập là các bạn đã có một ngày khỏe mạnh rồi.
• Khi mới tập luyện, thời gian đầu nếu chưa hình thành thói quen, bạn có thể ghi nhật ký tập luyện hoặc dùng thiết bị đo thời gian và cường độ tập như đồng hồ thông minh để biết được quá trình tập luyện của bản thân. Điều này tạo cho bạn cảm giác mình đang hoàn thành nhiệm vụ và đang đi lên từng ngày, đây chính là yếu tố để duy trì được động lực khi việc luyện tập chưa phải thói quen.

Khi tập luyện đã trở thành một phần của cuộc sống

• Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), một người nên vận động cơ thể tối thiểu 150 phút/tuần với cường độ trung bình và 75 phút/tuần với cường độ mạnh. Chỉ cần 30 phút một ngày với cường độ trung bình hoặc 15-20 phút với cường độ mạnh thì bạn đã là một người khỏe mạnh rồi.
• Nếu có thể, hãy tập các bài tập tăng cường cơ bắp như gym, chống đẩy, đu xà,… khoảng 3 ngày/tuần. Điều này vừa giúp bạn có sức khỏe, vừa giúp bạn có vóc dáng. Tần suất này là đủ để bạn vừa tăng cơ nhưng vẫn có thời gian để phục hồi cơ bắp.
• Đồng thời, hãy chia thời gian ra để tập các bài tập như đi bộ hoặc chạy bộ nữa nhé. Những bài tập này vừa giúp khỏe tim mạch, cải thiện tâm trạng, đồng thời hỗ trợ giảm mỡ giúp bạn có cân nặng khỏe mạnh.

Lưu ý: đối với những người có bệnh lý nền bị ảnh hưởng khi hoạt động thể chất như tim mạch, xương khớp. Hãy liên hệ với các bác sĩ có chuyên môn để được tư vấn về cường độ, thời gian cũng như loại bài tập phù hợp với tình trạng sức khỏe của cơ thể.

Lời kết

Tóm lại, những người hay tập luyện có sự khác biệt tích cực về sức khỏe so với người ít vận động. Khi đã có sức khỏe, đương nhiên là chúng ta sẽ tiết kiệm được một khoản chi phí chữa bệnh, đồng thời tuổi thọ cũng sẽ tăng lên. Vậy nên, những bạn đang có thói quen tập luyện hãy tiếp tục duy trì thói quen tốt này. Còn với những ai đang ít vận động, hãy cố gắng bắt đầu tập luyện ngay từ hôm nay, khởi đầu chỉ cần cường độ nhẹ và thời gian ngắn, miễn có sự vận động cơ thể là sức khỏe của bạn đã cải thiện lên nhiều rồi.

Hy vọng bài viết này của Hành trang sức khỏe có thể cung cấp được thông tin hữu ích đến các độc giả.

---

Nguồn tham khảo

1. Báo Sức khỏe và Đời sống Việt Nam
   https://suckhoedoisong.vn/dung-chan-chu-ke-hoach-tap-the-duc-ma-bo-lo-10-loi-ich-cho-suc-khoe-cua-ban-169211120021814407.htm
2. Medline Plus
   https://medlineplus.gov/benefitsofexercise.html
3. CDC
   https://www.cdc.gov/physical-activity/features/10-reasons-to-get-moving.html
4. Tổ chức Y tế Thế giới (WHO)
   https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/physical-activity